- నేడే దాడి జరగొచ్చు’.. ట్రంప్ హెచ్చరిక
ఇరాన్‌పై మరోసారి సైనిక దాడులు చేసే అవకాశాన్ని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తోసిపుచ్చలేదు. అవసరమైతే ఆదివారమే (అక్టోబర్ 25) దాడులు ప్రారంభించవచ్చని, లేదంటే ఇరాన్‌తో భారీ ఒప్పందం కుదుర్చుకోవచ్చని శనివారం ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. అయితే, ఇరాన్ అణ్వాయుధాన్ని అభివృద్ధి చేయకుండా శాశ్వతంగా నిరోధించే హామీ ఉంటేనే ఒప్పందానికి అంగీకరిస్తామని స్పష్టం చేశారు.
ఇరాన్‌తో ఎనిమిది నెలలకు పైగా కొనసాగుతున్న ఘర్షణల నేపథ్యంలో అమెరికా సైన్యం తదుపరి దాడులకు సంబంధించిన ప్రణాళికలను సిద్ధం చేసినట్లు ‘ది హిల్’ కథనం వెల్లడించింది. నవంబర్ 3న జరిగే అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికల అనంతరం సైనిక చర్యలు మళ్లీ ప్రారంభమయ్యే అవకాశముందని పేర్కొంది. ఇరాన్‌తో ఒప్పందం కుదుర్చుకోవాలా? సైనిక చర్యలను కొనసాగించాలా? అన్నది చివరకు ఆ దేశ నాయకత్వం వైఖరిపైనే ఆధారపడి ఉంటుందని ట్రంప్ అన్నారు.
గతంలో అమెరికా బీ-2 బాంబర్లు ఇరాన్‌పై దాడులు చేసిన తర్వాత సైనిక చర్యలను నిలిపివేస్తే, ఇరాన్ మళ్లీ తన అణు సామర్థ్యాలను పెంచుకొని చివరకు అణ్వాయుధాన్ని తయారు చేసుకునే అవకాశం ఉండేదని ట్రంప్ వాదించారు. అందుకే అణ్వాయుధాల అభివృద్ధిని శాశ్వతంగా అడ్డుకోవడమే తన లక్ష్యమని చెప్పారు. ఇరాన్ నాయకులు ఒప్పందానికి సిద్ధంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తున్నప్పటికీ, దానిని ఎంతవరకు పాటిస్తారన్నదే ప్రధాన ప్రశ్న అని వ్యాఖ్యానించారు.
దాడులకు సెంట్కామ్ ప్రణాళికలు
మధ్యప్రాచ్యంలో అమెరికా సైనిక కార్యకలాపాలను పర్యవేక్షించే సెంట్రల్ కమాండ్‌ (సెంట్కామ్) ఇరాన్‌పై తదుపరి దాడులకు సంబంధించిన పలు ప్రత్యామ్నాయ ప్రణాళికలను సిద్ధం చేసినట్లు సమాచారం. వైట్‌హౌస్ అనుమతి ఇస్తే వాటిని అమలు చేసేందుకు సైన్యం సిద్ధంగా ఉందని సంబంధిత వర్గాలు తెలిపాయి. ఈ ప్రణాళికలను అమెరికా రక్షణ మంత్రి పీట్ హెగ్‌సెత్‌కు సమర్పించే అవకాశం ఉందని పేర్కొన్నాయి.
అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికలు ముగిసిన తర్వాత ఇరాన్‌పై మళ్లీ దాడులు జరిగే అవకాశాలు పెరుగుతున్నాయని యూరేషియా గ్రూప్‌కు చెందిన ఇరాన్ వ్యవహారాల నిపుణుడు గ్రెగరీ బ్రూ అభిప్రాయపడ్డారు. కాంగ్రెస్‌లోని ఉభయ సభలపై తమ ఆధిపత్యాన్ని నిలబెట్టుకోవాలని రిపబ్లికన్లు ప్రయత్నిస్తున్న నేపథ్యంలో, ఎన్నికల తర్వాత సైనిక చర్యలపై ట్రంప్ నిర్ణయం తీసుకోవచ్చన్న అంచనాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
దాడుల స్వరూపం ఎలా ఉండొచ్చు?
అమెరికా రక్షణ గూఢచార సంస్థలో గతంలో పనిచేసిన హారిసన్ మాన్ రెండు రకాల సైనిక చర్యలు చేపట్టే అవకాశం ఉందని వివరించారు. మొదటి మార్గంలో ఇరాన్ తీర ప్రాంతాలకే పరిమితం కాకుండా, దేశ అంతర్భాగంలోని సైనిక స్థావరాలు, రాజకీయ నాయకత్వానికి సంబంధించిన లక్ష్యాలపై దాడులు చేయవచ్చని పేర్కొన్నారు. ఏప్రిల్ నుంచి అమెరికా దాడులు ప్రధానంగా ఇరాన్ తీర ప్రాంతాలకే పరిమితమయ్యాయని ఆయన తెలిపారు. మరింత లోతుగా దాడులు చేయడం వల్ల ఉద్రిక్తతలు పెరగడం, అమెరికా విమానాలు నష్టపోవడం వంటి ప్రమాదాలు ఉంటాయని వివరించారు.
రెండో మార్గంలో పౌర మౌలిక సదుపాయాలు, ఇంధన వ్యవస్థలు, విశ్వవిద్యాలయాలు, పోలీస్‌ స్టేషన్ల వంటి లక్ష్యాలపై దాడులు జరిగే అవకాశముందని మాన్ విశ్లేషించారు. ముఖ్యంగా ఇజ్రాయెల్‌ సైన్యం కూడా ఈ చర్యల్లో భాగస్వామి అయితే ఇటువంటి దాడుల ముప్పు పెరగవచ్చని అన్నారు.
అయితే, మరోసారి అమెరికా-ఇజ్రాయెల్‌ సైనిక దాడులు చేపట్టినంత మాత్రాన ఇరాన్ తన విధానాన్ని మార్చుకుంటుందా అన్నది అనుమానమేనని ప్రాంతీయ విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు. గత సైనిక చర్యల వల్ల అమెరికా క్షిపణి నిరోధక వ్యవస్థల నిల్వలు, కొన్ని ఆధునిక దాడి ఆయుధాలు తగ్గాయని, ఇంధన ధరలు పెరిగాయని, మధ్యప్రాచ్యంలో అస్థిరత మరింత తీవ్రమైందని విశ్లేషించారు.
ఇరాన్ నాయకత్వం ఈ ఘర్షణను తమ వ్యక్తిగత మనుగడతోపాటు పాలన మనుగడకు సంబంధించిన పోరాటంగా చూస్తోందని మాన్ అన్నారు. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్‌ దాడులు ఇరాన్ సైనిక సామర్థ్యాన్ని పూర్తిగా ధ్వంసం చేయలేకపోయాయని, కీలక నాయకులు హతమైనప్పటికీ రాజకీయ నాయకత్వాన్ని అంతం చేయలేకపోయాయని ఆయన పేర్కొన్నారు.
గత నెలలో అమెరికా రక్షణ శాఖ మాత్రం ఇరాన్ బాలిస్టిక్ క్షిపణుల్లో 90 శాతానికి పైగా, నౌకాదళ పారిశ్రామిక సామర్థ్యానికి సంబంధించిన కీలక భాగాలు, డ్రోన్లను ధ్వంసం చేసినట్లు వెల్లడించింది. ఈ నేపథ్యంలో ఇరాన్‌పై మళ్లీ దాడులు చేయాలా? దౌత్యపరమైన ఒప్పందానికి ప్రయత్నించాలా? అన్నది ట్రంప్ ముందున్న కీలక నిర్ణయంగా మారింది.
